Ami Doshi

પીગળતું પોલાદ સાંજના સમયે કબાટ ગોઠવતી વખતે અદિતિના હાથમાં સમીરનો એક જૂનો, મનગમતો શર્ટ આવ્યો. આ શર્ટ સમીરના સુડોળ અને મજબૂત ભૂતકાળનું જાણે એક પ્રતીક હતો. અદિતિએ થોડા દિવસ પહેલાં જ સમીરને આ શર્ટ પહેરેલો જોયો ત્યારે નોટિસ કર્યું હતું કે શર્ટ હવે સમીરના ખભા પરથી સહેજ ઢળતો હતો. થોડાં વર્ષો પહેલાંના સમીરના અડીખમ, પોલાદી શરીરમાંથી સ્નાયુઓ જાણે ધીમે ધીમે ઓગળી રહ્યા હતા. કોઈ અચાનક કે રાતોરાત થયેલો આ બદલાવ નહોતો. આ એક એવી અત્યંત ધીમી પ્રક્રિયા હતી, જેની સમીરને ખુદને પણ ખબર નહોતી. પણ છેલ્લાં ત્રણ-ચાર વર્ષથી અદિતિની નજર સમીરની ભીતર અને બહાર થઈ રહેલા આ સૂક્ષ્મ ફેરફારોને બારીકાઈથી નોંધી રહી હતી. ત્યાં જ ડોરબેલ વાગી. અદિતિએ બેડરૂમમાંથી બહાર આવી દરવાજો ખોલ્યો. સમીરે પોતાના શૂઝ કાઢીને સ્ટેન્ડમાં વ્યવસ્થિત મૂકવાને બદલે સીધા જ ડ્રોઈંગ રૂમમાં આવી પોતાની લેધર બેગ સોફા પર પછાડી. "અદિતિ! તું ક્યારેક તો સિરિયસલી કોઈ કામ કર." લિફ્ટ બંધ હોવાને કારણે ત્રણ માળ ચડીને આવેલો સમીર હાંફતાં-હાંફતાં ચિડાઈને બોલ્યો. "કેમ શું થયું?" અદિતિએ શાંતિથી પૂછ્યું. "જેનું કામ હતું એ લેટર તો તેં...

અતૃપ્તિ: નવીનતાની તલપથી સાતત્યની ઊંડાઈ સુધી રવિવારની સવારે દસેક વાગ્યે મૃણાલ પોતાનું દૈનિક કાર્ય પતાવી મનમાં ઊગેલાં નવા વિચારને અમલમાં મૂકવા સ્ટડી રૂમમાં પ્રવેશી ખુરસી પર બેઠી. 47 વર્ષની મૃણાલના કાળા ભમ્મર વાળના સામ્રાજ્યમાં સફેદ વાળે ઘૂસણખોરી કરી પોતાના પાયા મજબૂત કરીને સામ્રાજ્યમાં નવી જ ભાત ઉભી કરી હતી. મૃણાલની બુદ્ધિમત્તા કોઈ ધારદાર શસ્ત્ર જેવી હતી, જે કોઈ પણ નવા વિષયને આંખના પલકારામાં ચીરીને અંદર પ્રવેશી શકતી. પણ એ જ શસ્ત્ર હવે ધીમે ધીમે એના પોતાના અસ્તિત્વને છોલી રહ્યું હતું.  મૃણાલની સમસ્યા નિષ્ફળતા નહોતી; એની સમસ્યા એ હતી કે, એ કોઈ પણ વસ્તુમાં નિષ્ફળ જવા જેટલું રોકાતી જ નહોતી. એનું મન એક એવું પંખી હતું, જેને કોઈ એક ડાળ પર બેસવાનું ફાવતું જ નહોતું. મૃણાલના સુંદર સ્ટડીરૂમમાં એક વિચિત્ર પ્રકારની શાંતિ હતી. જાણે અધૂરી ઈચ્છાઓનું કબ્રસ્તાન. ટેબલના એક છેડે અડધી લખાયેલી નવલકથાનાં પાનાં હવામાં ફરફરતાં હતાં, બીજા ખૂણે હાર્મોનિયમ કોઈ પોતાના પેટમાં હવા ભરે તેની રાહ જોતું પડ્યું હતું. બિઝનેસ પ્લાન, બારી પાસે મૂકેલા ઇઝલ પર એક અડધું ચિતરાયેલું કેનવાસ જાણે એની સામે ...

    અજંપો  ફળિયામાં ઊતરતી સાંજ આજે અજંપો વધારી રહી હતી. તુલસીક્યારો, ઓસરીના થાંભલા અને વર્ષો જૂનો હીંચકો બધું જ પોતાની જગ્યાએ અકબંધ હતું, પણ એ બધી જ નિર્જીવ વસ્તુઓ વચ્ચે જીવતી જાગતી ઉદાસી શ્વાસ લઈ રહી હતી. ફળિયામાં ફેલાઈને ઊભેલો દાયકાઓ જૂનો પીપળો પણ જાણે ઉદાસ થઈ ગયો હોય તેમ ધીમે-ધીમે પોતાનાં પાન ખેરવી રહ્યો હતો. સુધા હીંચકાના છેડે બેસીને ખોળામાં મૂકેલા આલ્બમ પર આંગળીઓ ફેરવી રહી હતી. આંગળીઓ વારંવાર એક જ ફોટા પર આવીને અટકી જતી, સોહમ અને ઋજુતાની સગાઈનો ફોટો. ફોટામાં સોહમના ચહેરા પર છલકાતી ખુશી અને ઋજુતાના સુંદર ચહેરા પરનું એ નમણું સ્મિત જોઈને સુધાને લાગ્યું હતું કે, દુનિયાનું તમામ સુખ એના ઉંબરામાં આવીને બેસી ગયું છે. પણ એ વાતને બે વર્ષ વીતી ગયાં હતાં. સુખ જાણે સરહદની પેલે પાર ઊભું રહીને આ ઘરમાં પ્રવેશવાની પરવાનગીની રાહ જોતું હોય એવું લાગતું હતું. અનિમેષની વર્ષોથી અલગ-અલગ રાજ્યોમાં થતી રહેતી બદલી અને વ્યસ્ત કામગીરીને કારણે તે બાળકોને જોઈએ તેટલો સમય આપી શક્યો નહોતો. સુધાએ લગભગ એકલા હાથે જ બાળઉછેરની જવાબદારી ખૂબ ઉત્સાહ અને પ્રેમથી ઉપાડી લીધી હતી. બાળકોના અભ્યાસથી લઈને સંસ્ક...

ખાલીપો ✍️ અમી દોશી રાજકોટ 9825971363 રાત્રિના બે વાગ્યા હતા. મંજરીની આંખ અચાનક ખૂલી ગઈ. બાજુમાં વિનીત ઘસઘસાટ ઊંઘતો હતો. તેના શ્વાસનો લય એકસરખો હતો. રૂમમાં અંધકાર પથરાયેલો હતો અને ઘડિયાળની સેકન્ડની સોય એ અંધકારને ટક... ટક... ટક... કરીને ચીરતી હતી. મંજરી છત સામે જોઈ રહી. શરીરમાં  ગરમીનો એવો ધસમસતો પ્રવાહ ઊઠયો, જાણે કોઈએ અંદરથી બારણાં બંધ કરી આગ સળગાવી હોય. ગભરામણ થવા લાગી, શરીર પરસેવે રેબઝેબ થઈ નીતરવા લાગ્યું. એણે ચાદર હટાવી.બારી ખોલી. બહારની રાત તો ઠંડી હતી. વૃક્ષોના પાંદડાં ધીમેથી હલતાં હતાં. ચંદ્રનો ઝાંખો પ્રકાશ બારીમાંથી ડોકિયું કરતો હતો. આખી દુનિયા ઊંઘમાં હતી પણ મંજરીની અંદર રાત જાગી ગઈ હતી. ડૉક્ટરે એને આ ગરમી/ હોટ ફ્લશનું નામ આપ્યું હતું, “મેનોપોઝ.” બે સેકન્ડનું નિદાન. “આ ઉંમરે થાય.” એટલું જ કહ્યું. પણ શરીરની અંદર જે થતું હતું તેનું નામ કદાચ માત્ર મેનોપોઝ નહોતું. કેટલીક ઋતુઓ શરીરમાંથી પસાર થાય છે ત્યારે સાથે જીવનની કેટલીક જૂની ઋતુઓ પણ વિદાય લેવા લાગે છે  અને રાત્રે, જ્યારે આખું ઘર ઊંઘી જાય છે, ત્યારે સ્ત્રીને પોતાના જ જીવનની ખાલી ઓરડીઓ દેખાવા લાગે છ...

માફી ✍️અમી દોશી રાજકોટ 9825971363 જૂના ઘરમાં સાંજ હંમેશાં થોડી વહેલી ઊતરી આવતી હોય તેવું લાગે. બહાર હજુ અજવાળું હતું.આકાશમાં સૂરજની છેલ્લી પીળી રેખા દેખાતી હતું છતાં લાંબા વરંડામાં અંધકાર ધીમે ધીમે પગપેસારો કરતો. જાણે દિવસ આખો ઘરમાં રહીને હવે પોતાની સાથે કંઈક લઈ જઈ રહ્યો હોય. અનિરુદ્ધ આજે ફરી એ જ ઘરમાં એકલો હતો. ઘર વેચવાનું હતું. પિતાના અવસાનને પાંચ વર્ષ થઈ ગયાં હતાં, પણ આ ઘર ખાલી કરવાની હિંમત એનામાં થઈ નહોતી. દર વર્ષે એ નક્કી કરતો આ વખતે બધું સમેટી નાખીશ. પણ દર વખતે કોઈ ને કોઈ વસ્તુ હાથમાં આવી જતી અને કામ અટકી જતું. ક્યારેક પિતાની જૂની ખુરશી, ક્યારેક અખબારનું સ્ટેન્ડ, ક્યારેક કોઈ જૂનું વાસણ અને કદાચ સૌથી વધુ પોતાની અંદરનું કંઈક. આજે એ બધું પૂરું કરવાનું હતું. આંગણાના લીમડામાંથી એક પાંદડું ખર્યું અને આવીને એના ચંપલ પાસે અટકી ગયું. અનિરુદ્ધ ખરેલાં પાનને જોતો રહ્યો. કેટલીક વસ્તુઓનું ખરવું કેટલું શાંત હોય છે! કોઈ અવાજ નહીં, કોઈ ફરિયાદ નહીં. માત્ર ડાળીથી છૂટવું... અને જમીન પર આવીને અટકી જવું. એને અચાનક લાગ્યું, સંબંધો પણ કદાચ આવા જ હોય છે. એક જ દિવસમાં તૂટતા નથી. ધીમે ધીમે છૂટત...

સહવાસ  ✍️અમી દોશી રાજકોટ 9825971363 બારી બહાર અંધારું ધીમે ધીમે ઘેરાઈ રહ્યું હતું. થોડીવાર પહેલાં પ્રેમના પ્રથમ આવેગ જેવો વરસાદ ધોધમાર વરસીને પૃથ્વીને તરબોળ કર્યા બાદ હવે કોઈ પણ આવેગ વગર જાણે વહાલમાં મખમલી ફોરાં ઉડાડીને ઝરમર વરસી રહ્યો હતો.  ઓરડામાં કોઈ કૃત્રિમ અજવાળું નહોતું. બહારથી આવતો સાંજનો આછો પ્રકાશ જ અંદર સુધી પથરાઈને એક અપૂર્વ શાંતિ ઊભી કરી રહ્યો હતો. આકાશે હળવા હાથે રજાઈ સરખી કરી. શૈલી એની બાજુમાં જ હતી. કોઈ વાત નહીં, કોઈ ચર્ચા નહીં... બસ, વર્ષોના સહજીવનમાંથી જન્મેલી એક સહજતા. શૈલી સહેજ નજીક સરી આવી અને કંઈ બોલ્યા વગર પોતાનું માથું આકાશની છાતી પર મૂકી દીધું. આકાશના ખભા પર માથું ઢાળીને બેસવું કે પછી એની છાતી પર માથું મૂકીને શાંત પડી રહેવું શૈલીને હંમેશાં એક અજબ શાંતિ અને સલામતી આપતું. સહજીવનના ત્રણ દાયકાઓ પછી પણ આ મૌન સ્પર્શમાં કેટલાય પ્રશ્નોના જવાબ મળી જતાં... અને કેટલાક પ્રશ્નો તો જવાબ વિના જ શમી જતાં. આકાશનો એક હાથ શૈલીની પીઠ પર હતો અને બીજો હળવેથી એના વાળમાં ફરતો હતો. રજાઈની અંદર બે શરીરોને એકબીજાની હૂંફ મળી રહી હતી અને બહાર ઠંડો પવન બારીને અડકીને પસાર...